18 Aralık 2018 Salı

ÇOCUKTA GÖREV VE SORUMLULUK BİLİNCİ OLUŞTURMA

GÜNDEM YORUM / KASIM UÇKAN

24 Ağustos 2011 Çarşamba 13:14
Bu haber 6006 kez okundu
ÇOCUKTA GÖREV VE SORUMLULUK BİLİNCİ OLUŞTURMA

Son yıllarda yapılan araştırmalar çocuğun anne karnında 1 aylıkken dahi dış dünyada yaşananlardan etkilendiğini ortaya koymuştur. Olaya bu perspektiften bakarsak ‘’Hayat değişim ve gelişimdir, değişmeyen tek şey değişimin kendisidir.’’ önermesi doğrudur. Çünkü çocuk biyolojik olarak gelişmekte ve psikolojik uyaranlara açık hale gelmektedir. Çocuklara küçük yaşlardan itibaren yapabilecekleri görevler verilmelidir. Örneğin, 4 yaşındaki çocuk sofrayı toplayabilmeli, mutfaktan sofra bezi getirebilmeli, oyuncaklarını toplayabilmeli, oyun oynarken nerelerde oynayacağını anne-babasına söyleyebilmelidir. İlkokul çağındaki bir çocuk bakkala ve markete gidebilmelidir. ‘’ O daha çocuk’’ denilerek her iş ebeveynler tarafından yapılmamalıdır. Aşırı koruyucu anne baba tavrı çocuğun gelişimini engeller. Sorumluluk: Bireyin üzerine düşen görevi yerine getirmesi ve kendi davranışlarının sonuçlarına sahip çıkabilmesidir. Çocuklara ciddi tehlikeler yoksa’’ hata yapma’’ fırsatı verilerek işlerin nasıl yapıldığını öğrenmelerine olanak tanınmalı, ayrıca yaptıkları ‘’tercihlerin sonuçlarını kabullenmeleri’’ öğretilmelidir. Her ihtiyacı anne-baba tarafından karşılanan çocuklar, her şey kendilerine hatırlatılan, hata yaptıklarında azarlanan ve kınanan çocuklar özgüven kaybı, okula uyum sağlama problemi yaşarlar.  Bu tipler korkak ve çekingen olurlar. Çocuklar kendi işlerini yaparken engellenmemelidir. Çocuklara yapabilecekleri görevler verilerek ‘’ Bir şeyleri başarma’’duygusu kazandırılır. Çocuklara görev ve sorumluluk verilirken fiziksel ve kişilik özellikleri göz ardı edilmemelidir. Gerek eğitim sistemimiz gerekse genlerimize kadar işleyen sosyokültürel özelliklerimizden dolayı toplum olarak genelde çocuğun yapacağı şeyleri ebeveynler yapar. Örneğin, yeni yürümeye başlayan ve kanepeye tırmanmaya başlayan;  fakat tırmanamayan çocuk kaldırılarak kanepeye çıkarılır. Burada çocuğun ‘’Bir şeyleri yapabilme ve başarabilme’’ duygularına ket vurulmuş olur. Böyle büyüyen çocuklar hayatlarının ileriki aşamalarında da sürekli son dakika yardımı beklerler. Çünkü sıkıştıkları her an başta ebeveyn olmak üzere birileri mutlaka onlara yardım etmiştir. Bu çocuklarda’’özgüven duygusu ‘’yetersiz olup, pasif ve çekingendirler. Yeni bir şeyler için girişimde bulunma, risk alma ve başarma duyguları yoktur. Yenilikten ve sorunlardan korkarlar. Bu durum hayatlarının ileriki dönemlerinde de aynıdır.

Batı toplumları her güçlüğü çocuk için bir gelişim fırsatına dönüştürmektedir. Batı tarzı eğitimde çocuğa belli konularda rehberlik yapılıp, tehlikelere karşı önlem alındıktan sonra ‘’çocuğun kendi işini kendi yapması ve başardım duygusunu yaşaması’’esastır. Mesela Batı’daki ebeveynler rafa yetişemeyen veya kanepeye çıkamayan çocuklarının işlerini kendileri yapmazlar. Neredeyse bütün sorun ve krizler fırsata tahvil edilir. Bu eğitim tarzından geçen bireylerde özgüven sahibi, girişimci ve aktif olurlar. Risk almaktan ve yeni okyanuslara açılmaktan zevk alırlar.

Bizim kültürümüzde ise anne-baba çocuğun arkasından tabakla koşturmakta,  neredeyse çocuğun yerine yemek yenmektedir.

Sorumluluk alabilme de tamamen alınan eğitimle ilgilidir. Anne-baba çocuklarını sorumluluk sahibi bireyler olarak yetiştirmeli ve en önemlisi sorumluluklarının sonucunu kabullenmeyi öğretmelidir.

İşler sarpa sardığında dış etkenlere sarılmayıp’’Nerede hata yaptım, bu olaydan ne öğrendim?’’diyen ve özeleştirisini yapabilen bireyler otomatik olarak gelişen bireyler olurlar. Sorumluluk sosyokültürel bir olaydır ve çevre modellenerek öğrenilen bir kavramdır. Ebeveynlerin sorumluluk sahibi bireyler olması, çocukların onları olumlu olarak modellemesine katkı sağlar. Bu tip bireyler karşılaştıkları zorlukların üzerine giden, hayattan ders çıkaran, ne yaptığını bilen, çalışkan ve sosyal özellikleri baskın bireylere dönüşürler.

    Yorum yazmak için sitenin üst kısımdan giriş yapmanız gerekmektedir. Üye değilseniz hemen olun!
HAVA DURUMU
Görüntülemek istediğiniz ili seçiniz:
Karakaya baraj gölü üzerindeki, demiryolu köprüsü üzerine yapılması pılanlanan karayolu, faaliyete geçmeli mi ?

NAMAZ VAKİTLERİ
Görüntülemek istediğiniz ili seçiniz:
EN ÇOK OKUNANLAR
BUGÜN
BU HAFTA
BU AY
EN ÇOK YORUMLANANLAR
BUGÜN
BU HAFTA
BU AY
SPOR TOTO SÜPER LİG
Tür seçiniz:
e-gazete
SENDE YAZ
Ziyaretçi Defteri
Ziyaretçi Defteri

Siz de yazmak istemez misiniz?

Ziyaretçi Defteri
ARŞİV